Geçen gün bir dostum dert yanıyordu: "Yahu, arabayı sigortalattım, her şeyi kapsıyor dediler. Sel oldu, bizim araba suyun altında kaldı. Şirketi aradım, 'Efendim, klozunuzda sel muafiyeti var' dediler. Nedir bu kloz, başımıza iş açan bir büyü mü?"
Dostum yalnız değil. Sigorta poliçelerini çoğumuz, sadece başımıza bir iş geldiğinde sayfalarını çevirdiğimiz o sıkıcı, upuzun sözleşmeler olarak görürüz. O sözleşmelerin satır aralarında dolaşan, bazen hayat kurtaran bazen de can sıkan bir hayalet vardır: Kloz.
Peki nedir bu yabancı kökenli, kulağa biraz da hukuki gelen kelimenin aslı astarı?
En basit tanımıyla kloz; bir sigorta poliçesinin genel şartlarına eklenen, kapsamı genişleten veya daraltan özel hükümlerdir.
Sigorta şirketleri her riski tek bir kalıba sığdıramaz. Çünkü herkesin hayatı, evi, arabası veya işi farklı riskler taşır. İşte klozlar, o standart takım elbiseyi sizin üzerinize göre diken terzi hamleleridir.
Kapsamı Genişleten Klozlar: "Normalde bu hasarı ödemem ama bu kloz sayesinde ödüyorum" der. Örneğin; standart bir kasko deprem hasarını karşılamazken, poliçenize eklenen bir "Deprem Klozu" ile aracınız güvence altına alınır.
Kapsamı Daraltan (Muafiyet) Klozları: "Belli bir limitin altındaki hasara karışmam" der. Örneğin; "10.000 TL Muafiyet Klozu" varsa, 8.000 TL'lik küçük hasarları siz cebinizden ödersiniz, üzerini şirket karşılar. Bu da genellikle poliçe priminizi düşürür.
Sigortacılıkta sıklıkla düştüğümüz bir hata var: Poliçeyi sadece "fiyatı uygun" diye satın almak ve altındaki maddeleri okumadan imzalamak. Oysa klozlar, bir sigorta sözleşmesinin "ince puntolu" ama en hayati kısımlarıdır.
Düşünün ki lüks bir tekne sigortalatıyorsunuz. Poliçenizde "Gece seyrinde meydana gelen hasarlar kapsam dışıdır" gibi küçük bir kloz varsa ve siz mehtap turuna çıkıp bir kayaya çarparsanız, o çok güvendiğiniz sigortanız size sadece "geçmiş olsun" diyebilir.
Hayat, klozlarla doludur aslında. Arkadaşlıklarımızda, evliliklerimizde, iş ortaklıklarımızda hep görünmez klozlar (şartlar) koyarız ortaya. Sigortacılıkta ise bu durum tamamen resmidir.
Sözün özü; sigorta yaptırırken sadece ödeyeceğiniz rakama değil, o rakamın karşılığında size sunulan istisnalara ve klozlara bakın. Acentenize "Bu poliçede hangi klozlar var, bana neyi ödeyeceksiniz, neyi ödemeyeceksiniz?" diye sormaktan çekinmeyin.
Unutmayın, iyi bir sigorta poliçesi sizi sadece risklerden korumaz; neyle karşılaşacağınızı net olarak bildiğiniz için geceleri rahat uyumanızı sağlar. O küçük yazıları okuyun, çünkü hayat bazen o satır aralarında gizlidir.